فلورسئین در چشم‌پزشکی چیست؟ کاربرد، عوارض و نکات ایمنی

فلورسئین چیست؟

فلورسئین سدیم یک ماده رنگی فلورسنت است که در چشم‌پزشکی برای بررسی قسمت‌های مختلف چشم استفاده می‌شود.

نکته مهم این است که «فلورسئین» فقط یک روش مصرف ندارد. کاربرد موضعی روی سطح چشم با فلورسئین تزریقی برای آنژیوگرافی شبکیه متفاوت است و نکات ایمنی این دو نیز نباید با هم مخلوط شوند.

فلورسئین موضعی چه کاربردی دارد؟

نوار یا رنگ فلورسئین موضعی می‌تواند برای بررسی آسیب‌های سطح قرنیه، رنگ‌آمیزی بخش قدامی چشم، تونومتری اپلانیشن و فیت بعضی لنزهای تماسی استفاده شود.

برای مثال در خراش قرنیه، چشم‌پزشک می‌تواند با استفاده از فلورسئین و نور مخصوص ناحیه آسیب‌دیده سطح قرنیه را بهتر مشاهده کند.

آنژیوگرافی فلورسئین چیست؟

در Fluorescein Angiography ماده فلورسئین از طریق رگ تزریق می‌شود و با حرکت آن در عروق شبکیه و مشیمیه، تصاویر متوالی از داخل چشم گرفته می‌شود.

این آزمایش می‌تواند به پزشک در مشاهده عروق غیرطبیعی، نشت عروقی و بعضی بیماری‌های شبکیه کمک کند.

قبل از تزریق فلورسئین چه اطلاعاتی باید به پزشک داده شود؟

وجود سابقه حساسیت به فلورسئین اهمیت زیادی دارد. همچنین سابقه آسم، آلرژی دارویی یا غذایی و واکنش قبلی به آنژیوگرافی باید قبل از انجام تست به تیم درمان اطلاع داده شود.

حساسیت شناخته‌شده به فلورسئین یا اجزای فرآورده می‌تواند مانع استفاده از آن باشد و واکنش‌های حساسیتی شدید هرچند نادر گزارش شده‌اند.

فلورسئین در دوران بارداری

اطلاعات کافی برای تعیین دقیق خطر فلورسئین تزریقی در بارداری محدود است. بنابراین انجام آنژیوگرافی فلورسئین در دوران بارداری باید فقط در صورت نیاز پزشکی و با تصمیم پزشک انجام شود.

عوارض شایع فلورسئین تزریقی

پس از تزریق ممکن است عوارضی مانند تهوع، استفراغ یا ناراحتی گوارشی ایجاد شود. زرد شدن موقت پوست و روشن یا زردشدن ادرار نیز از اثرات شناخته‌شده است.

تغییر رنگ پوست معمولاً طی چند ساعت کاهش می‌یابد و رنگ ادرار نیز موقتی است.

نشت فلورسئین از رگ

اگر محلول هنگام تزریق از رگ خارج شود، می‌تواند باعث درد شدید و آسیب بافتی موضعی شود. بنابراین تزریق باید توسط افراد آموزش‌دیده و با کنترل محل تزریق انجام شود.

آیا فلورسئین خطرناک است؟

اکثر بیماران تست را بدون عارضه جدی پشت سر می‌گذارند، اما چون واکنش‌های حساسیتی شدید می‌توانند به‌صورت غیرقابل پیش‌بینی رخ دهند، انجام آنژیوگرافی تزریقی باید در محیط درمانی مناسب و بر اساس تشخیص پزشک انجام شود.